• Home
  • K.G. Classes
  • Hindi Vyakaran
  • हिंदी निबंध
  • Vocabulary
    • Daily Use Vocabulary
    • Daily Use English Words
    • Vocabulary Words
  • Yoga
    • Yoga In Hindi
    • Yoga In English
    • Mantra
    • Chalisa
  • More
    • Tongue Twisters
    • Hindu Baby Names
      • Hindu Baby Boy Names
      • Hindu Baby Girl Names
    • Tenses in Hindi and English
    • Contact Us

hindimeaning.com

शनि चालीसा | Shani Chalisa in Hindi and English

Shani Chalisa in Hindi

||श्री शनि चालीसा||

॥ दोहा ॥

जय गणेश गिरिजा सुवन, मंगल करण कृपाल ।
दीनन के दुःख दूर करि , कीजै नाथ निहाल ॥1॥
जय जय श्री शनिदेव प्रभु , सुनहु विनय महाराज ।
करहु कृपा हे रवि तनय , राखहु जन की लाज ॥2॥

[हे माता पार्वती के पुत्र भगवान श्री गणेश, आपकी जय हो। आप कल्याणकारी है, सब पर कृपा करने वाले हैं, दीन लोगों के दुख दुर कर उन्हें खुशहाल करें भगवन। हे भगवान श्री शनिदेव जी आपकी जय हो, हे प्रभु, हमारी प्रार्थना सुनें, हे रविपुत्र हम पर कृपा करें व भक्तजनों की लाज रखें।]

जयति जयति शनिदेव दयाला । करत सदा भक्तन प्रतिपाला ॥
चारि भुजा, तनु श्याम विराजै । माथे रतन मुकुट छवि छाजै ॥

[हे दयालु शनिदेव महाराज आपकी जय हो, आप सदा भक्तों के रक्षक हैं उनके पालनहार हैं। आप श्याम वर्णीय हैं व आपकी चार भुजाएं हैं। आपके मस्तक पर रतन जड़ित मुकुट आपकी शोभा को बढा रहा है।]

परम विशाल मनोहर भाला । टेढ़ी दृष्टि भृकुटि विकराला ॥
कुण्डल श्रवन चमाचम चमके । हिये माल मुक्तन मणि दमकै ॥

[आपका बड़ा मस्तक आकर्षक है, आपकी दृष्टि टेढी रहती है। आपकी भृकुटी भी विकराल दिखाई देती है। आपके कानों में सोने के कुंडल चमचमा रहे हैं। आपकी छाती पर मोतियों व मणियों का हार आपकी आभा को और भी बढ़ा रहा है।]

कर में गदा त्रिशूल कुठारा । पल बिच करैं अरिहिं संहारा ॥
पिंगल, कृष्णो, छाया, नन्दन । यम, कोणस्थ, रौद्र, दुःख भंजन ॥

[आपके हाथों में गदा, त्रिशूल व कुठार हैं, जिनसे आप पल भर में शत्रुओं का संहार करते हैं। पिंगल, कृष्ण, छाया नंदन, यम, कोणस्थ, रौद्र, दु:ख भंजन]

सौरी, मन्द शनी दश नामा । भानु पुत्र पूजहिं सब कामा ॥
जापर प्रभु प्रसन्न हवैं जाहीं । रंकहुं राव करैं क्षण माहीं ॥

[सौरी, मंद, शनि ये आपके दस नाम हैं। हे सूर्यपुत्र आपको सब कार्यों की सफलता के लिए पूजा जाता है। क्योंकि जिस पर भी आप प्रसन्न होते हैं, कृपालु होते हैं वह क्षण भर में ही रंक से राजा बन जाता है।]

पर्वतहू तृण होइ निहारत । तृणहू को पर्वत करि डारत ॥
राज मिलत वन रामहिं दीन्हयो । कैकेइहुँ की मति हरि लीन्हयो ॥

[पहाड़ जैसी समस्या भी उसे घास के तिनके सी लगती है लेकिन जिस पर आप नाराज हो जांए तो छोटी सी समस्या भी पहाड़ बन जाती है। हे प्रभु आपकी दशा के चलते ही तो राज के बदले भगवान श्री राम को भी वनवास मिला था। आपके प्रभाव से ही केकैयी ने ऐसा बुद्धि हीन निर्णय लिया।]

Similar Chalisa: Hanuman Chalisa , Shiv Chalisa , Saraswati Chalisa , Surya Chalisa

वनहुं में मृग कपट दिखाई । मातु जानकी गई चुराई ॥
लषणहिं शक्ति विकल करिडारा । मचिगा दल में हाहाकारा ॥

[आपकी दशा के चलते ही वन में मायावी मृग के कपट को माता सीता पहचान न सकी और उनका हरण हुआ। उनकी सूझबूझ भी काम नहीं आयी। आपकी दशा से ही लक्ष्मण के प्राणों पर संकट आन खड़ा हुआ जिससे पूरे दल में हाहाकार मच गया था।]

रावण की गति-मति बौराई । रामचन्द्र सों बैर बढ़ाई ॥
दियो कीट करि कंचन लंका । बजि बजरंग बीर की डंका ॥

[आपके प्रभाव से ही रावण ने भी ऐसा बुद्धिहीन कृत्य किया व प्रभु श्री राम से शत्रुता बढाई। आपकी दृष्टि के कारण बजरंग बलि हनुमान का डंका पूरे विश्व में बजा व लंका तहस-नहस हुई।]

नृप विक्रम पर तुहि पगु धारा । चित्र मयूर निगलि गै हारा ॥
हार नौलखा लाग्यो चोरी । हाथ पैर डरवायो तोरी ॥

[आपकी नाराजगी के कारण राजा विक्रमादित्य को जंगलों में भटकना पड़ा। उनके सामने हार को मोर के चित्र ने निगल लिया व उन पर हार चुराने के आरोप लगे। इसी नौलखे हार की चोरी के आरोप में उनके हाथ पैर तुड़वा दिये गये।]

भारी दशा निकृष्ट दिखायो । तेलहिं घर कोल्हू चलवायो ॥
विनय राग दीपक महँ कीन्हयों । तब प्रसन्न प्रभु ह्वै सुख दीन्हयों ॥

[आपकी दशा के चलते ही विक्रमादित्य को तेली के घर कोल्हू चलाना पड़ा। लेकिन जब दीपक राग में उन्होंनें प्रार्थना की तो आप प्रसन्न हुए व फिर से उन्हें सुख समृद्धि से संपन्न कर दिया।]

हरिश्चन्द्र नृप नारि बिकानी । आपहुं भरे डोम घर पानी ॥
तैसे नल पर दशा सिरानी । भूंजी-मीन कूद गई पानी ॥

[आपकी दशा पड़ने पर राजा हरिश्चंद्र की स्त्री तक बिक गई, स्वयं को भी डोम के घर पर पानी भरना पड़ा। उसी प्रकार राजा नल व रानी दयमंती को भी कष्ट उठाने पड़े, आपकी दशा के चलते भूनी हुई मछली तक वापस जल में कूद गई और राजा नल को भूखों मरना पड़ा।]

श्री शंकरहिं गह्यो जब जाई । पारवती को सती कराई ॥
तनिक विकलोकत ही करि रीसा । नभ उड़ि गतो गौरिसुत सीसा ॥

[भगवान शंकर पर आपकी दशा पड़ी तो माता पार्वती को हवन कुंड में कूदकर अपनी जान देनी पड़ी। आपके कोप के कारण ही भगवान गणेश का सिर धड़ से अलग होकर आकाश में उड़ गया।]

पाण्डव पर भै दशा तुम्हारी । बची द्रोपदी होति उधारी ॥
कौरव के भी गति मति मारयो । युद्ध महाभारत करि डारयो ॥

[पांडवों पर जब आपकी दशा पड़ी तो द्रौपदी वस्त्रहीन होते होते बची। आपकी दशा से कौरवों की मति भी मारी गयी जिसके परिणाम में महाभारत का युद्ध हुआ।]

रवि कहँ मुख महँ धरि तत्काला । लेकर कूदि परयो पाताला ॥
शेष देव-लखि विनती लाई । रवि को मुख ते दियो छुड़ाई ॥

[आपकी कुदृष्टि ने तो स्वयं अपने पिता सूर्यदेव को नहीं बख्शा व उन्हें अपने मुख में लेकर आप पाताल लोक में कूद गए। देवताओं की लाख विनती के बाद आपने सूर्यदेव को अपने मुख से आजाद किया।]

वाहन प्रभु के सात सुजाना । जग दिग्गज गर्दभ मृग स्वाना ॥
जम्बुक सिह आदि नख धारी । सो फल ज्योतिष कहत पुकारी ॥

[हे प्रभु आपके सात वाहन हैं। हाथी, घोड़ा, गधा, हिरण, कुत्ता, सियार और शेर जिस वाहन पर बैठकर आप आते हैं उसी प्रकार ज्योतिष आपके फल की गणना करता है।]

गज वाहन लक्ष्मी गृह आवैं । हय ते सुख सम्पत्ति उपजावै ॥
गर्दभ हानि करै बहु काजा । सिह सिद्ध्कर राज समाजा ॥

[यदि आप हाथी पर सवार होकर आते हैं घर में लक्ष्मी आती है। यदि घोड़े पर बैठकर आते हैं तो सुख संपत्ति मिलती है। यदि गधा आपकी सवारी हो तो कई प्रकार के कार्यों में अड़चन आती है, वहीं जिसके यहां आप शेर पर सवार होकर आते हैं तो आप समाज में उसका रुतबा बढाते हैं, उसे प्रसिद्धि दिलाते हैं।]

जम्बुक बुद्धि नष्ट कर डारै । मृग दे कष्ट प्राण संहारै ॥
जब आवहिं स्वान सवारी । चोरी आदि होय डर भारी ॥

[वहीं सियार आपकी सवारी हो तो आपकी दशा से बुद्धि भ्रष्ट हो जाती है व यदि हिरण पर आप आते हैं तो शारीरिक व्याधियां लेकर आते हैं जो जानलेवा होती हैं। हे प्रभु जब भी कुत्ते की सवारी करते हुए आते हैं तो यह किसी बड़ी चोरी की और ईशारा करती है।]

तैसहि चारि चरण यह नामा । स्वर्ण लौह चाँदी अरु तामा ॥
लौह चरण पर जब प्रभु आवैं । धन जन सम्पत्ति नष्ट करावैं ॥

[इसी प्रकार आपके चरण भी सोना, चांदी, तांबा व लोहा आदि चार प्रकार की धातुओं के हैं। यदि आप लौहे के चरण पर आते हैं तो यह धन, जन या संपत्ति की हानि का संकेतक है।]

समता ताम्र रजत शुभकारी । स्वर्ण सर्वसुख मंगल भारी ॥
जो यह शनि चरित्र नित गावै । कबहुं न दशा निकृष्ट सतावै ॥

[वहीं चांदी व तांबे के चरण पर आते हैं तो यह सामान्यत शुभ होता है, लेकिन जिनके यहां भी आप सोने के चरणों में पधारते हैं, उनके लिये हर लिहाज से सुखदायक व कल्याणकारी होते है। जो भी इस शनि चरित्र को हर रोज गाएगा उसे आपके कोप का सामना नहीं करना पड़ेगा, आपकी दशा उसे नहीं सताएगी।]

अद्भुत नाथ दिखावैं लीला । करैं शत्रु के नशि बलि ढीला ॥
जो पण्डित सुयोग्य बुलवाई । विधिवत शनि ग्रह शांति कराई ॥

[उस पर भगवान शनिदेव महाराज अपनी अद्भुत लीला दिखाते हैं व उसके शत्रुओं को कमजोर कर देते हैं। जो कोई भी अच्छे सुयोग्य पंडित को बुलाकार विधि व नियम अनुसार शनि ग्रह को शांत करवाता है।]

पीपल जल शनि दिवस चढ़ावत । दीप दान दै बहु सुख पावत ॥
कहत राम सुन्दर प्रभु दासा । शनि सुमिरत सुख होत प्रकाशा ॥

[शनिवार के दिन पीपल के वृक्ष को जल देता है व दिया जलाता है उसे बहुत सुख मिलता है। प्रभु शनिदेव का दास रामसुंदर भी कहता है कि भगवान शनि के सुमिरन सुख की प्राप्ति होती है व अज्ञानता का अंधेरा मिटकर ज्ञान का प्रकाश होने लगता है।]

॥ दोहा ॥

पाठ शनिश्चर देव को, की हों ‘भक्त’ तैयार ।
करत पाठ चालीस दिन, हो भवसागर पार ॥

[भगवान शनिदेव के इस पाठ को ‘विमल’ ने तैयार किया है जो भी इस चालीसा का चालीस दिन तक पाठ करता है शनिदेव की कृपा से वह भवसागर से पार हो जाता है।]

॥इति श्री शनि चालीसा॥


Shani Chalisa in English

||DOHA||

Jai Ganesh Girija Suwan, Mangal karan kripaal.
Deenan ke Dhuk dhoor kari, Kheejai Naath Nihaal.

JaiJai SriShanidev Prabhu, Sunahu Vinay Maharaaj
Karahu Kruia hey Ravitanay, Rakhahu Jan ki Laaj.

Jayathi jayathi shani dayaala, karath sadha bhakthan prathipaala.
Chaari bhuja, thanu shyam viraajay, maathey ratan mukut chavi chaajay.

Param vishaal manohar bhaala, tedi dhrishti bhrukuti vikraala.
Kundal shravan chamaacham chamke, hiye maal mukthan mani dhamkay.

Kar me gadha thrishul kutaara, pal bich karai arihi samhaara.
Pinghal, krishno, chaaya, nandhan, yum, konasth, raudra, dhuk bhamjan.

Sauri, mandh shani, dhasha naama, bhanu puthra poojhin sab kaama.
Jaapar prabu prasan havain jhaahin, rakhhun raav karai shan maahin.

Parvathhu thrun hoi nihaarath, thrunhu ko parvath kari daarath.
Raaj milath ban raamhin dheenhyo, kaikeyihu ki mathi hari linhiyo.

Banhu mae mrag kapat dhikaayi, maathu Janki gayi chooraayi.
Lakanhin shakthi vikal kari daara, machiga dhal mae haahaakaar.

Raavan ki ghathi-mathi bauraayi, Ramchandra so bair badaayi.
Dheeyo keet kari kanchan Lanka, baji bajarang beer ki danka.

Nrip vikram par thuhin pagu dhaara, chitra mayur nigli gai haara.
Haar naulakka laagyo chori, haath pair darvaayo thori.

Bhaari dhasha nikrusht dhikaayo, telhin ghar kholhu chalvaayo.
Vinay raag dheepak mah khinho, tab prasann prabhu hvai sukh dheenho.

 Harishchandra nrip naari bhikani, aaphun bharen dome gar paani.
Tasse nal par dasha sirani, bhunji-meen koodh gayi paani.

Sri Shankarhin gahyo jab jaayi, Paarvathi ko sathi karaayi.
Thanik vilokath hi kari reesa, nabh udi gayo gaurisuth seesa.

Paandav par bhay dasha thumhaari, bachi draupadhi hothi udhaari.
Kaurav ke bi gathi mathi maaryo, yudh mahabharath kari daryo.

Ravi kah mukh mahn dhari thathkala, lekar koodhi paryo paathaala.
Saish dhev-lakhi vinthi laayi, Ravi ko mukh thay dhiyo chudaayi.

Vaahan prabhu kay saah sujana, jag dhigaj gadharbh mragh swaana.
Jambuk singh aadhi nakh dhari, so phal jyothish kahath pukari.

Gaj vahan lakshmi gruha aavai, hay thay sukh sampathi upjaavay.
Gadharbh haani karai bahu kaaja, singh sidh kar raaj samaja.

Jhambuk budhi nasht kar darai, mrag dhe kasht praan sangharay.
Jab aavahi prabu swaan savaari, chori aadi hoy dar bhaari.

Thaishi chaari charan yeh naama, swarn laoh chaandhi aru taama.
Lauh charan par jab prabu aavain, daan jan sampathi nashta karavain.

Samatha thaamra rajath shubhkari, swarn sarva sukh mangal bhaari.
Jo yeh shani charithra nith gavai, kabahu na dasha nikrushta sathavai.

Adhbuth nath dhikavain leela, karaen shaatru kay nashi bhali dheela.
Jo pundith suyogya bulvaayi vidhyvath shani graha shanti karayi.

Peepal jal shani diwas chadavath, deep dhaan dai bahu sukh pawath.
Kahath Ram Sundhar prabu dasa, Shani sumirath sukh hoth prakasha.

||DOHA||

Paath Shanichar Dev ko, ko hoon Vimal Taiyaar.
Karat Paath Chalis Din, ho Bhav Sagar Paar

Similar Posts:

  1. श्री साईं चालीसा | Sai Chalisa | Sai Baba Chalisa in Hindi
  2. श्री राम चालीसा-Ram Chalisa in Hindi and English Lyrics
  3. श्री रामदेव चालीसा-Ramdev Chalisa In Hindi & English
  4. श्री खाटू श्याम चालीसा-Khatu Shyam Chalisa In Hindi & English
  5. श्री काली चालीसा-Kali Chalisa In Hindi & English

Popular Posts

  • सब्जियों के नाम – Complete List of Vegetables in Hindi & English with Images 319k views

  • Flower Names in Hindi and English फूलों के नाम List of Flowers 304.2k views

  • All Fruits Name in Hindi and English फलों के नाम List of Fruits with details 258.1k views

  • अलंकार की परिभाषा, भेद और उदाहरण-Alankar In Hindi 255k views

  • Human Body Parts Names in English and Hindi – List of Body Parts मानव शरीर के अंगों के नाम 248.6k views

  • समास की परिभाषा भेद, उदाहरण-Samas In Hindi 199.4k views

  • Name of 12 months of the year in Hindi and English – Hindu Months in hindi 163.6k views

  • Animals Name in Hindi and English जानवरों के नाम List of Animals 163.3k views

  • Birds Name in Hindi and English पक्षियों के नाम List of Birds 158.2k views

  • Sanghya-संज्ञा की परिभाषा भेद, उदाहरण-Noun In Hindi-Sangya In Hindi 143.2k views

More Related Content

  • शिव चालीसा | Shiv Chalisa in Hindi and English – Lord Shiva Chalisa
  • श्री हनुमान चालीसा। Shri Hanuman Chalisa in Hindi and English Lyrics
  • श्री गणेश चालीसा-Ganesh Chalisa in Hindi and English
  • दुर्गा चालीसा-Durga Chalisa in Hindi and English
  • श्री साईं चालीसा | Sai Chalisa | Sai Baba Chalisa in Hindi
  • शनि चालीसा | Shani Chalisa in Hindi and English
  • श्री राम चालीसा-Ram Chalisa in Hindi and English Lyrics
  • श्री सूर्य चालीसा-Surya Chalisa in Hindi and English Lyrics
  • सरस्वती चालीसा-Saraswati Chalisa in Hindi And English
  • श्री लक्ष्मी चालिसा-Laxmi Chalisa in Hindi And English
  • श्री कृष्ण चालीसा-Shri Krishna Chalisa In Hindi & English
  • मां गायत्री चालीसा-Shri Gayatri Chalisa In Hindi And English
  • श्री तुलसी चालीसा-Shri Tulsi Chalisa In Hindi And English
  • श्री गंगा चालीसा-Shri Ganga Chalisa In Hindi And English
  • हनुमान चालीसा। अष्ट सिद्धि नौ निधि नाम
  • श्री भैरव चालीसा-Bhairav Chalisa In Hindi & English
  • श्री विष्णु चालीसा-Vishnu Chalisa In Hindi & English
  • श्री ब्रह्मा चालिसा-Brahma Chalisa in Hindi & English
  • श्री विन्ध्येश्वरी चालीसा-Vindheshwari Chalisa In Hindi & English
  • श्री पितर चालीसा-Pitar Chalisa In Hindi & English
  • श्री रामदेव चालीसा-Ramdev Chalisa In Hindi & English
  • श्री खाटू श्याम चालीसा-Khatu Shyam Chalisa In Hindi & English
  • श्री गिरिराज चालीसा-Giriraj Chalisa In Hindi & English
  • श्री बालाजी चालीसा-Balaji Chalisa In Hindi & English
  • श्री प्रेतराज चालीसा-Pretraj Chalisa In Hindi & English
  • श्री गोरख नाथ चालीसा-Gorakh Chalisa In Hindi & English
  • श्री विश्वकर्मा जी चालीसा-Vishwakarma Chalisa In Hindi & English
  • श्री राणी सती चालीसा-Rani Sati Chalisa In Hindi & English
  • श्री ललिता माता चालीसा-Lalita Chalisa In Hindi & English
  • श्री नर्मदा चालीसा-Narmada Chalisa In Hindi & English
  • श्री पार्वती चालीसा-Parvati Chalisa In Hindi & English
  • श्री संतोषी माँ चालीसा-Santoshi Maa Chalisa In Hindi & English
  • चामुंडा देवी चालीसा-Chamunda Chalisa In Hindi & English
  • श्री कैला देवी चालीसा-Kaila Devi Chalisa In Hindi & English
  • श्री काली चालीसा-Kali Chalisa In Hindi & English
  • माँ वैष्णो देवी चालीसा-Vaishno Devi Chalisa In Hindi & English
  • श्री शीतला चालीसा-Sheetla Mata Chalisa In Hindi & English

Copyright © 2026 · Hindimeaning.com · Contact · Privacy · Disclaimer